کتمان درآمد چیست و چند نوع دارد ؟ بررسی بخشنامه و جریمه آن

کتمان درآمد چیست ؟ از آن‌جایی که مبنای تعیین مالیات هر مجموعه میزان درآمد و سودی است که در یک سال فعالیت خود به دست اورده است تغییر در رقم این سود ممکن است مالیات را نیز تغییر بدهد. اما این عبارت چه مفهومی دارد؟ چرا ممکن است برای ما جرائم سنگینی را به دنبال داشته باشد؟

در ادامه این مقاله  از نرم افزار رایگان سامانه مودیان قرار است تا به بررسی اینکه کتمان درآمد چیست بپردازیم و همین طور جریمه و سایر تبعاتی که این موضوع می‌تواند برای ما به همراه داشته باشد را با شما در میان بگذاریم. پس با ما همراه  باشید.

مفهوم کتمان درآمد چیست ؟

ابتدا به سراغ بررسی این مفهوم برویم که کتمان درآمد چیست ؟ کتمان درآمد به معنی ان است که شما درآمدهای خود را به طور کامل به سازمان امور مالیاتی کشور اعلام نکنید و بخشی از درآمد خود را به نحوی مخفی نگه دارید یا به عبارتی دیگر آن را کتمان نمایید تا رقم مالیات را کمتر کنید.

انواع کتمان درآمد

انواع کتمان درآمد چیست ؟ روش‌های مختلفی می‌تواند مصداق کتمان درآمد باشد که در آن بخشی از درآمد شما در واقع در سامانه مودیان و همین طور اسناد مالی ثبت نشده می‌ماند. در ادامه چند نوع کتمان را با شما در میان خواهیم گذاشت:

1. کم اظهاری مالیاتی

اولین نوع کتمان درآمد کم اظهاری مالیاتی است که در آن شما رقم درآمد و سود خود را کمتر از مقدار واقعی ان نشان می‌دهید اما از جایی که تنها رقم اظهارنامه معیار محاسبه مالیات نمی‌باشد و اسناد مالی نیز برای این امر در نظر گرفته می‌شود تا در صورتی که سود کمتر اعلام شده باشد مشخص گردد ممکن است مغایرت آن مشخص شود و جریمه‌های سنگینی را نیز برای شما به دنبال داشته باشد.

2. عدم ثبت فاکتورها

کتمان درآمد می‌تواند از طریق عدم ثبت فاکتور در سامانه مودیان نیز انجام گیرد به این صورت که برخی از فاکتورهای فروش شرکت در این سامانه وارد نمی‌شود تا درآمد مجموعه کمتر نشان داده شود یا در واقع به نوعی پنهان شود. این امر شاید در نگاه اول چندان مشخص نشود اما در صورتی که موجودی کالا و انبار با فاکتورها و همین طور صورت‌های مالی مطابقت داده شود  مشخص می‌شود که فاکتورها به صورت دقیق در سامانه ثبت نشده و به نوعی کتمان درآمد اتفاق افتاده است. این مورد اگر طبق بررسی سازمان امور مالیاتی کتمان به حساب بیاید همراه با جریمه است.

3.ثبت نشدن برگشت هزینه‌ها و یا بالا نشان دادن هزینه

یکی دیگر از مواردی که به عنوان کتمان درآمد می‌توانیم به آن اشاره کنیم این است که در اسناد مالی شرکت و همین طور ترازنامه‌ها بخشی از موردی به عنوان هزینه ثبت شده است. اما این هزینه به صورت دیگری به حساب شرکت بازگشته است. اگر در اسناد مالی هزینه صرف شده مشخص باشد اما بازگشت هزینه قید نشده باشد این مورد می‌تواند کتمان درآمد محسوب شود. همچنین در مواردی نیز هزینه‌هایی غیر واقعی در صورت مالی وارد می‌شود تا در نهایت رقم سود را کم کند و یا آن را به زیان برساند که در این صورت نیز این امر برای سازمان امور مالیاتی مصداق کتمان درامد می‌باشد.

4. دفاتر جداگانه

داشتن دو دفتر حسابداری به صورت همزمان قانونی نبوده و به معنی آن است که حساب یکی از دفاتر ارقام واقعی را نشان نمی‌دهد . در صورتی که مغایرت در حساب‌ها نشان دهد که دفتری که به سازمان امور مالیاتی نشان داده می‌شود و دفتر اصلی شرکت با یکدیگر تفاوت دارد نیز این امر کتمان درآمد در نظر گرفته می‌شود و همان پیامدها را به دنبال دارد.

5. خطا در محاسبات مالی

در مواقعی نیز ممکن است  که خود مودی مالیاتی قصد در کتمان درآمد نداشته باشد اما به جهت آنکه اطلاعات در سامانه مودیان به طور دقیق وارد نشده است از تطابق حساب‌ها و مشخص شدن مغایرت آن‌ها در مواقعی مانند ثبت فاکتور این طور به نظر بیاید که کتمان درآمد آنجام گرفته است.البته این مورد زمانی مشکل ساز است که در نظر بازرس سازمان امور مالیاتی کتمان به نظر بیاید. اما از ان جایی که اثبات این موضوع که این اختلاف حساب عمدی نبوده است کار دشواری است بهتر است تا برای کار با سامانه مودیان از نرم افزارهایی بهره بگیرید که این قابلیت را دارند که اشتباهات را در هنگام ثبت اسناد مالی و صورتحساب‌ها بیابند و آن‌ها را به شما نشان دهند تا همان موقع ان را اصلاح نمایید. یکی از نرم افزارهای واسطی که این قابلیت را دارد نرم افزار واسط سامانه مودیان مارسا است.

6. نشان دادن عدم فعالیت

در مواقعی هم برای کتمان درآمد واحدی در اسناد مالی که برای سازمان امور مالیاتی تنظیم می‌کند اطلاعاتی را از عدم فعالیت مجموعه نشان می‌دهد تا مالیاتی برای او در نظر گرفته نشود و اما هم زمان به طور غیر رسمی مجموعه در حال فعالیت می‌باشد و دارای درآمد است. این موضوع نیز از مواردی است که سازمان امور مالیاتی ان را کتمان درامد تلقی می‌کند.

پیامدها کتمان فعالیت و مالیات در سامانه مودیان : جریمه

کتمان فعالیت و درآمد در سامانه مودیان در صورتی که با تطابق حساب‌های شما مشخص گردد جریمه‌هایی را برای شما به دنبال خواهد داشت و لازم است تا در این مواقع شما علاوه بر اصل رقم مالیات باید 30 درصد برای اشخاص حقوقی و 10 درصد برای اشخاص حقیقی نیز بابت جریمه کتمان درآمد پرداخت نمایید. همین طور در مواقعی ممکن است تا این پنهان کردن درآمد حتی موارد کیفری را نیز برای مجموعه همراه داشته باشد. البته این درصد اعلام شده همان طور که توضیح دادیم با توجه به مالیات مشخص شده در نظر گرفته می‌شود و رقم کتمان شده در محاسبه آن در نظر گرفته نمی‌شود.

بخشنامه کتمان درآمد چیست ؟ قوانین مالیاتی

مواردی که در مورد انواع کتمان درآمد در بالا به آن اشاره کردیم را می‌توانید به صورت دقیق‌ در بخشنامه زیر که در سال 1384 توسط سازمان امور مالیاتی کشور ارائه شده است مشاهده نمایید. البته در کنار این موارد در ماده 190 و 192 مالیات‌های مستقیم نیز کتمان درآمد تعریف شده است و جریمه آن مشخص گردیده است. در ادامه این بخشنامه و همین طور ماده‌های قانونی را مشاهده می‌کنید:

1. ماده 192 درمورد کتمان درآمد

در کلیه مواردی که مودی یا نماینده او که به ‌موجب مقررات این قانون از بابت پرداخت مالیات مکلف به تسلیم اظهارنامه مالیاتی است چنانچه نسبت به تسلیم آن در موعد مقرر اقدام نکند، مشمول جریمه غیرقابل بخشودگی معادل سی‌درصد(30%) مالیات متعلق برای اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل موضوع این قانون و ده‌ درصد(10%) مالیات متعلق برای سایر مودیان می‌باشد.حکم این ماده درمورد درآمدهای کتمان‌شده در اظهارنامه‌های تسلیمی و یا هزینه‌های غیرواقعی نیز جاری است.

تبصره – سازمان امور مالیاتی کشور مکلف است تکالیف و وظایف مودیان مالیاتی درمورد نحوه تنظیم و مواعد زمانی تسلیم اظهارنامه مالیاتی را از طریق رسانه ملی، روزنامه‌های کثیرالانتشار و سایر وسایل ارتباط جمعی به اطلاع عموم برساند.

3. بخشنامه مالیاتی مصادیق کتمان درآمد

طبق متن این بخشنامه منظور از درآمد کتمان شده درآمدی است که مودی در طی یک سال مالی که فعالیت داشته است به دست آورده اماآن را در دفاتر قانونی خود ثبت نکرده است و آن را در اظهارنامه مالیاتی نیز قید نکرده باشد. در این صورت بازرسان سازمان امور مالیاتی اطلاعات مالی اعلام شده را با اطلاعاتی که از سایر روش‌ها در رابطه با اسناد مالی شرکت به دست می‌آورند و در صورت مشاهده مغایرت آن را کتمان مالیاتی در نظر می‌گیرند. همچنین پس از بررسی رقم مالیات را با در نظر گرفتن مبلغ کتمان شده محاسبه نمایند.

4. بخشنامه جریمه کتمان درآمد

در این بخشنامه که به شیوه دریافت و محاسبه جریمه کتمان مالیاتی اشاره شده است . اگر بعد از بررسی اسناد مشخص شود که مجموعه واقعا زیان داده است پس نیاز به پرداخت مالیات نبوده و به همین دلیل نیز جریمه کتمان نیز برای آن‌ها قابل محاسبه نیست. اما اگر مشخص شود که نشان دادن زیاد صرفا برای کتمان درآمد است مطابق مواردی که بالاتر به آن اشاره کردیم مودی باید جریمه پرداخت نماید.

تفاوت کتمان درآمد و فرار مالیاتی

فرار مالیاتی جرم محسوب می‌شود و به معنی آن است که مودی از طریق مختلف اقدام نماید تا مالیات را پرداخت نکند. از همین رو کتمان درآمد ممکن است با نیت فرار مالیاتی نیز صورت گیرد. اما هر گونه کتمان مالیاتی صرفا به معنی فرار نبوده و این موضوع تفاوت بین این دو می‌باشد. این موضوع از ان جهت اهمیت دارد که اگر فرار مالیاتی مشخص گردد ممکن است مجازات کیفری برای مودی در نظر گرفته شود اما صرف کتمان درآمد این مجازات را ندارد.

سخن پایانی

کتمان درآمد چیست ؟ کتمان درآمد در واقع به معنی پنهان کردن سود اصلی از روش‌های مختلف با استفاده از دست بردن و یا پنهان کردن بخشی از اسناد مالی است که در نهایت منجر می‌شود تا سود کمتری در حساب مالی نشان داده شده و همین طور رقم مالیات کمتر شود. در نظر داشته باشید که از آن جایی که جریمه‌های سنگینی علاوه بر اصل مالیات در صورت مشخص شدن این امر برای مودی در نظر گرفته می‌شود بهتر است تا اسناد مالی به صورت شفاف ارائه شود و در این امر نیز یک نرم افزار واسط می‌تواند کار را برای شما اسان نماید.

نرم افزار واسط سامانه مودیان مارسا که می‌تواند انتخاب شما برای نرم افزار واسط در سامانه مودیان باشد امکاناتی را در اختیار شما قرار می‌دهد که بدون مشکل امور مالی و مالیاتی خود در سامانه مودیان را پیگیری نمایید.